Kazimierz III Wielki

  • urodził się: 1310, zmarł: 1370
  • na tronie w latach 1333 -1370
  • ostatni przedstawiciel dynastii Piastów na tronie polskim
  • poprzednik: Władysław I Łokietek
  • następca: Ludwik Andegaweński
  • syn Władysława I Łokietka i Jadwigi, księżnej wielkopolskiej
  • żony:
  1. Aldona Anna, córka Giedymina, wielkiego księcia litewskiego (1325 rok)
  2. Adelajda, córka Henryka II, landgrafa Hesji
  3. Krystyna Rokiczanka (Rokiczańska), mieszczanka praska
  4. Jadwiga, córka Henryka V Żelaznego (1365 rok), księcia głogowsko-żagańskiego
  • dzieci z pierwszą żoną:
  1. Elżbieta, żona Bogusława V, księcia słupskiego-szczecińskiego
  2. Kunegunda, żona Ludwika VI Rzymskiego, księcia bawarskiego, elektora brandenburskiego
  • dzieci z czwartą żoną:
  1. Anna, żona Wilhelma, hrabiego Cilli
  2. Kunegunda (zmarła w dzieciństwie)
  3. Jadwiga, żona nieznanego księcia wołoskiego
  • przydomek:

Wielki - był wybitnym politykiem, jego zasługi dla wzmocnienia wewnętrznego kraju i pozycji międzynarodowej Polski są nieocenione.

 

 

 

Władca prywatnie.

Kazimierz Wielki był jedynym synem Władysława Łokietka i Jadwigi, księżnej wielkopolskiej. Urodził się w 1310 roku, wyrósł na wysokiego i postawnego mężczyznę, nosił dość długą brodę. Od dzieciństwa ojciec przygotowywał go do objęcia władzy. Kazimierz nie odznaczał się wojowniczą, jak ojciec, naturą. Oskarżano go nawet o tchórzostwo, czego dowodem miało być opuszczenie pola bitwy pod Płowcami. Wydaje się jednak, że to ojciec, w trosce o bezpieczeństwo jedynego syna, odwołał go stamtąd. Kazimierz miał wielki temperament, był gwałtowny i okrutny. Jednocześnie już jako młody człowiek był rozważny, trzeźwo i elastycznie myślący. Umiał dobierać sobie współpracowników i wykorzystywać istniejącą sytuację. Miał szerokie horyzonty i patrzył daleko w przyszłość. Król Kazimierz wiele czasu poświęcał na rozrywki, lubił uczty i polowania. Współcześni krytykowali Kazimierza za nadmierne zainteresowanie kobietami. Rzeczywiście, prowadził bogate życie erotyczne. Już w czasie swego poselstwa na Węgry w 1329 roku, gdzie miał zabiegać o pomoc dla Polski w wojnie z Krzyżakami, stał się sprawcą skandalu na dworze swego szwagra, Karola Roberta. Podobno uwiódł Klarę Zach, córkę jednego z możnych węgierskich. Pierwszą żoną Kazimierza Wielkiego była Litwinka, Aldona Anna, córka księcia Giedymina. Zmarła nie urodziwszy następcy tronu. Pozostawiła Kazimierzowi dwie córki, Elżbietę i Kunegundę. W 1341 roku Kazimierz ożenił się z Adelajdą Heską. Nowa żona była bezpłodna. Pożycie małżonków nie układało się do tego stopnia, że po pewnym czasie król ją od siebie oddalił. Spędziła wiele samotnych lat w zamku w Żarnowcu. Po latach Kazimierz Wielki zaczął starać się w Rzymie o unieważnienie małżeństwa. Sprawa ciągnęła się przez lata. W tym czasie Kazimierz miał następne żony. Pojawiły się oskarżenia o bigamię, a nawet poligamię. Z pewnością dwa ostatnie małżeństwa Kazimierza były nielegalne. Natura ludzka sprawia, że przygody miłosne Kazimierza zjednały mu sympatię potomnych. Krystyna Rokiczańska, wdowa po rajcy praskim, tak bardzo spodobała się Kazimierzowi, że zgodził się poślubić kobietę niższego stanu. Jej pochodzenie uniemożliwiało uznanie ewentualnego potomka za legalnego dziedzica korony. Ten morganatyczny związek i popełniona przez króla bigamia (żyła przecież w Żarnowcu jego legalna małżonka Adelajda) wywołały powszechne oburzenie. Nie wiadomo, jak i kiedy skończyło się to małżeństwo, chociaż Długosz przekazuje nam o tym interesującą relację. W 1365 roku Kazimierz Wielki wziął ślub z Jadwigą, córką księcia głogowsko-żagańskiego. Ponieważ Kazimierzowi nie udało się unieważnić małżeństwa z Adelajdą Heską, to z punktu widzenia prawa kanoniczego ślub z Jadwigą był nieważny. Ostatnie małżeństwo króla Kazimierza wydaje się udane. Królewskiej parze urodziły się trzy córki (jedna z nich zmarła w dzieciństwie). Oprócz czterech żon, Kazimierz miał też wiele konkubin. Najbardziej znana to Cudka, a bodaj najsłynniejsza Żydówka Esterka (nie zachowały się szczegółowe relacje dotyczące tego związku). Życie osobiste Kazimierza Wielkiego było bardzo urozmaicone, ale przyniosło mu też wiele rozczarowań. Należały do nich bez wątpienia: dwa nieudane małżeństwa, śmierć trzech córek jeszcze za życia króla oraz brak upragnionych, legalnych synów. Kazimierz miał kilku synów, ale wszyscy oni pochodzili z nieformalnych związków króla z jego faworytami (np. z Cudką). Król uposażył synów w testamencie, jednak woli jego nie uszanowano. Tuż przed śmiercią, nie mając męskiego, legalnego potomka i nie będąc zadowolonym z układu o sukcesji z Ludwikiem Andegaweńskim, Kazimierz Wielki adoptował ulubionego wnuka, Kaźka Słupskiego. Pragnął przekazać mu władzę w przypadku bezpotomnej śmierci Ludwika. Król Kazimierz zmarł w 1370 roku i pochowany został w katedrze krakowskiej.